ΠΑΙΔΙ
Featured_fb_post10

19η Νοεμβρίου - Παγκόσμια Ημέρα κατά της Κακοποίησης των Παιδιών. Μια ημέρα με συμβολικό χαρακτήρα, η οποία θα έπρεπε να επαναλαμβάνεται καθημερινά. Με τη συχνότητα δηλαδή που διαβάζουμε στις ειδήσεις, ακούμε από τους οικείους μας, ή γινόμαστε οι ίδιοι «μάρτυρες» περιπτώσεων άσκησης βίας στα παιδιά. Ο τρόπος με τον οποίο εμείς και κατ’ επέκταση ολόκληρη η ελληνική κοινωνία επιλέγει να ανταποκρίνεται σε αυτό το φαινόμενο, συντηρεί εδώ και χρόνια μία παθογένεια καλά κρυμμένη στη σιωπή.

Σίγουρα οι αριθμοί μπορούν να πείσουν και τους πλέον δύσπιστους, όμως τα στοιχεία που έχουμε στη διάθεσή μας αντικατοπτρίζουν μόνο μερικώς τη διάσταση του προβλήματος. Η πραγματικότητα ξεπερνά κατά πολύ κάθε έρευνα. Στατιστικές έχουν δείξει πως στην Ελλάδα :

  • 9 στις 10 σοβαρές περιπτώσεις κακοποίησης παραμένουν χωρίς διάγνωση, προστασία και αντιμετώπιση
  • 1 στα 2 παιδιά έχει πέσει θύμα κάποιας μορφής σωματικής βίας τουλάχιστον μία φορά
  • 1 στα 5 παιδιά έχει υποστεί σεξουαλική βία
  • Τα παιδιά κάτω των 4 ετών διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο θανάτου από κακοποίηση
  • Ακόμα χάνονται ευκαιρίες για την αναγνώριση περιπτώσεων κακοποίησης στα νοσοκομεία.

Πολλοί σπεύδουν και εντάσσουν στην «ομπρέλα» της οικονομικής κρίσης και αυτό το φαινόμενο. Δυστυχώς, όμως θα πρέπει να αντιληφθούμε όλοι μας πως η κακοποίηση δεν είναι κάτι πρωτόγνωρο για εμάς, καθώς είναι ένα φαινόμενο βαθειά ριζωμένο, π.χ. το «ξύλο» είναι ένας τρόπος συνέτισης συνδεδεμένος με την παράδοσή μας. Δίχως να μπορούμε να επιβεβαιώσουμε τον ισχυρισμό μας με μετρήσιμα στοιχεία - μην ξεχνάμε πως στην Ελλάδα δεν υπάρχει εθνικό σύστημα καταγραφής των περιστατικών κακοποιημένων παιδιών – μπορούμε να πούμε πως η οικονομική κρίση ενδεχομένως φέρνει στην επιφάνεια πιο γρήγορα ή πιο απότομα, θέματα που υποβόσκουν, αλλά που όμως κάποια στιγμή θα εμφανίζονταν έτσι κι αλλιώς.

Τι εννοούμε «Κακοποίηση»;

Πολύ συχνά αναρωτιόμαστε τι ακριβώς εννοούμε με τον όρο κακοποίηση. Ένα χαστούκι; Μια φωνή ή μια αυστηρή τιμωρία; Περίεργα αγγίγματα; Πώς οριοθετείται και πώς μπορεί κανείς να αντιληφθεί πότε ένα παιδί κακοποιείται;

H ανίχνευση και έγκαιρη διάγνωση της κακοποίησης αφορά επαγγελματίες που φροντίζουν παιδιά. Εδώ διαφαίνεται και η ανάγκη της δια βίου εκπαίδευσης επαγγελματιών όπως είναι οι ιατροί, οι νοσηλευτές, οι αστυνομικοί, οι νηπιαγωγοί και οι δάσκαλοι σε θέματα διαχείρισης περιστατικών κακοποιημένων παιδιών. Μία εκπαίδευση που θα συνοδεύεται από πρακτικές οδηγίες, από προτυποποιημένες κατευθύνσεις και εργαλεία, που θα μπορούν καθολικά να υιοθετηθούν. Όμως η ευθύνη για την ανάληψη πρωτοβουλιών βαραίνει όλους μας.

Θα πρέπει όλοι να είμαστε σε εγρήγορση, ώστε αν αντιληφθούμε κάτι περίεργο ή λάθος να αντιδράσουμε. Θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας πως η σωματική κακοποίηση μπορεί να παρουσιάζει συχνά πιο εμφανή σημεία, σε αντίθεση με τα περιστατικά σεξουαλικής κακοποίησης, τα οποία είναι πιο «σκοτεινά» μιας και στις περισσότερες περιπτώσεις δεν παρουσιάζουν αντικειμενικά ευρήματα.

Οποιαδήποτε απότομη όμως αλλαγή στη συμπεριφορά του παιδιού σηματοδοτεί ότι το παιδί έχει αγχωθεί για κάποιο λόγο, χωρίς φυσικά αυτό να σημαίνει απαραίτητα πως το παιδί έχει κακοποιηθεί. Αντίστοιχα, τα παιδιά που βιώνουν φυσική ή λεκτική κακοποίηση, εκδηλώνουν περισσότερο φόβο, καθώς άμεσα αντιλαμβάνονται το τι συμβαίνει (τη φυσική βία) και ταυτόχρονα βλέπουν και το θύτη εκτός εαυτού.

Τα παιδιά θα μας μιλήσουν κάποια στιγμή. Θα δείξουν αυτό που τους συμβαίνει, έστω και χωρίς να το πουν. Αυτό που συχνά όμως εμείς, οι γείτονες, οι φίλοι, οι συγγενείς, δεν κατανοούμε είναι πως δεν καλούμαστε να αποφανθούμε για το τι συμβαίνει. Η υποψία αρκεί. Αρκεί για να προχωρήσουμε σε ανώνυμη ή επώνυμη καταγγελία και να κινητοποιήσουμε το μηχανισμό προστασίας των παιδιών.

Το Σωματείο ΕΛΙΖΑ & το έργο του

Με αδιαπραγμάτευτο στόχο την προστασία των ευάλωτων παιδιών που κινδυνεύουν να υποστούν ή έχουν υποστεί κακοποίηση ή /και παραμέληση, από το 2008 η Mη Κερδοσκοπική Οργάνωση ΕΛΙΖΑ, «ταξιδεύει» σε όλη την Ελλάδα, αναπτύσσοντας προγράμματα, δράσεις και παρεμβάσεις.

Οι κύριοι άξονες γύρω από τους οποίους περιστρέφεται το έργο του ΕΛΙΖΑ είναι η πρόληψη, η αντιμετώπιση και η θεραπεία των κακοποιημένων παιδιών. Ειδικότερα:

  • Ο συντονισμός και η διοργάνωση της 1ης Εθνικής Εκστρατείας ενάντια στη Σωματική Κακοποίηση, έχοντας διανείμει περισσότερους από 30.000 οδηγούς «Γονιός δεν γεννιέσαι. Γίνεσαι» και «Σύνδρομο Ταρακουνήματος του μωρού», σε γονείς παιδιών 0 – 6 ετών.
  • Η στήριξη ευάλωτων οικογενειών με βρέφη και μικρά παιδιά, μέσα από καινοτόμα κοινοτικά προγράμματα που προσφέρουν εξατομικευμένη υποστήριξη, όπως το πρόγραμμα «ΒΗΜΑ», που υλοποιεί το ΕΛΙΖΑ σε συνεργασία με τη Μη Κερδοσκοπική Οργάνωση «Ένα Παιδί, Ένας Κόσμος».
  • Η Εκπαίδευση των παιδιών, ώστε να προστατεύουν τον εαυτό τους από τη σεξουαλική κακοποίηση, μέσα από το πρόγραμμα «Ασφαλές Άγγιγμα», το 1ο Πρόγραμμα στην Ελλάδα, που απευθύνεται σε παιδιά ηλικίας 5 – 9 ετών και επιμορφώνει ταυτόχρονο δασκάλους και γονείς. Mέχρι σήμερα, έχουν εκπαιδευθεί 2.600 παιδιά, 1.000 δάσκαλοι και 2.000 γονείς, ενώ απώτερος στόχος είναι η ενσωμάτωσή του στην εκπαιδευτική διαδικασία σε όλα τα Νηπιαγωγεία και τις τάξεις Α’, Β’, Γ’ Δημοτικών σχολείων της Ελλάδας, σε συνδυασμό με ολοκληρωμένο πρόγραμμα ευαισθητοποίησης των πολιτών.

Τα Εθνικά Προγράμματα Εκπαίδευσης Επαγγελματιών που φροντίζουν παιδιά, μέσα από τα οποία έχουν ήδη επιμορφωθεί σε όλη την Ελλάδα:

    • 1.440 ιατροί & νοσηλευτές
    • 1.150 αστυνομικοί
    • 75 δικαστές & εισαγγελείς
    • 2.000 νηπιαγωγοί & δάσκαλοι
  • Η Ίδρυση, με πρωτοβουλία του ΕΛΙΖΑ και λειτουργία της 1ης Νοσοκομειακής Μονάδας για Κακοποιημένα Παιδιά στην Ελλάδα, στο Νοσοκομείο Παίδων «Π. & Α. Κυριακού», υπό τη Διεύθυνση της Β΄ Παιδιατρικής Κλινικής ΕΚΠΑ.
  • Η ίδρυση του πρώτου ξενώνα για κακοποιημένα βρέφη και μικρά παιδιά στην Ελλάδα, σε συνεργασία με τα Παιδικά Χωριά SOS Ελλάδος. Από  το Μάρτιο του 2016, διοικείται αποκλειστικά από τα Παιδικά Χωριά SOS Ελλάδος, συνεχίζοντας να προσφέρει απαραίτητες και εξαιρετικής ποιότητας υπηρεσίες.

(*) Πηγές: BECANStudy/ Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού (2013), Νοσοκομείο Παίδων «Π. & Α. Κυριακού» (2012,2016), Τσιριγώτη, Α., Πετρουλάκη, Κ., Νικολαΐδης, Γ. (2010) CurrentSituationConcerningChildAbuseandNeglect (CAN) inGreece. Αθήνα: ΙνστιτούτοΥγείαςτουΠαιδιού [http://www.becan.eu/node/21].Missed Opportunities for the Detection of Physical Abuse and Neglect Among Patients Hospitalized with Burns with a Tertiary Children’s Hospital in Greece, European Journal of Pediatrics (Nov 2017)

Περισσότερα άρθρα στην ενότητα Παιδί

Αναζήτηση Γιατρού

Πείτε μας τη γνώμη σας

Φθινόπωρο. Τι σημαίνει για εσάς;

Ajax-indicator

ή Δείτε τα αποτελέσματα