ΕΙΔΙΚΟ ΑΦΙΕΡΩΜΑ
Featured_fb_post5

Η άνοιξη πλησιάζει και μαζί της έρχονται οι ηλιόλουστες ημέρες, η ανθοφορία αλλά και η διάθεση των περισσοτέρων από εμάς να δραπετεύσουμε για λίγο από τις γκρίζες μεγαλουπόλεις και να έρθουμε σε επαφή με τη φύση. Όμως, για ένα μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού που αγγίζει περίπου το 20%, η επαφή αυτή δεν έχει ως αποτέλεσμα μόνο τη χαλάρωση και την ηρεμία αλλά και την εμφάνιση κάποιας εποχιακής αλλεργίας.

Τι είναι αλλεργία;

Με τον όρο αλλεργία χαρακτηρίζουμε την υπερβολική αντίδραση ενός οργανισμού όταν έρθει σε επαφή με κάποια ξένη προς αυτόν ουσία, η οποία όμως δεν είναι επιβλαβής για τον υπόλοιπο πληθυσμό. Πιο συγκεκριμένα, κατά την εκδήλωση μιας αλλεργικής αντίδρασης ή αντίδρασης υπερευαισθησίας τύπου Ι όπως είναι η επιστημονική της ονομασία, παρατηρείται αυξημένη ενεργοποίηση ειδικών κυττάρων γνωστών ως βασεόφιλα, ηωσινόφιλα και μαστοκύτταρα από έναν ειδικό τύπο αντισώματος, την ανοσοσφαιρίνη Ε (IgE). Οι περιβαλλοντικές ουσίες που μπορούν να προκαλέσουν την εμφάνιση μιας αλλεργίας ονομάζονται αλλεργιογόνα.

Τα αλλεργιογόνα μπορούν να εισέλθουν στον οργανισμό μας μέσω της αναπνοής , εξ’ επαφής, κατά την κατάποση τροφής ή ακόμη και με χορήγηση κάποιου ενέσιμου διαλύματος. Με την είσοδο τους στον οργανισμό τα αλλεργιογόνα έρχονται σε επαφή με τα κύτταρα ενεργοποιώντας τους φυσιολογικούς ανοσολογικούς αμυντικούς μηχανισμούς με σκοπό την εξουδετέρωση τους.  Αποτέλεσμα της ανοσολογικής αυτής απόκρισης είναι η ενεργοποίηση των βασεόφιλων, των ηωσινόφιλων και των μαστοκυττάρων, τα οποία προκαλούν με τη σειρά τους την έκκριση της ισταμίνης και άλλων ουσιών (προσταγλανδίνες, ιντερλευκίνες, θρομβοξάνες κ.ά.) που είναι υπεύθυνες για την εκδήλωση μίας παρατεταμένης φλεγμονής και ιστικής βλάβης με συνέπεια την εμφάνιση των συμπτωμάτων της αλλεργικής αντίδρασης, όπως κνησμό και ερυθρότητα δέρματος, ρινική συμφόρηση, δακρύρροια, επιπεφυκίτιδα, φτέρνισμα, αναπνευστική δυσκολία, αναφυλακτικό σοκ.

Τα αλλεργιογόνα χωρίζονται στις εξής κύριες κατηγορίες:

  • Δερματικά π.χ. συστατικά δερμοκαλλυντικών, δερματολογικά φάρμακα
  • Γύρη των ανθέων
  • Ακάρεα οικιακής σκόνης, μύκητες
  • Επιθήλια ζώων π.χ. τρίχες, σάλιο, δέρμα
  • Ενέσιμα π.χ. από τσιμπήματα εντόμων, φάρμακα
  • Τροφές π.χ. αυγά , θαλασσινά, σοκολάτα

Πώς αντιμετωπίζουμε τις αλλεργίες;

Το πρώτο βήμα για την πρόληψη και αντιμετώπιση μίας αλλεργικής αντίδρασης είναι να ανακαλύψουμε τι είναι αυτό που την προκαλεί. Μόλις γίνει αντιληπτή η παθογόνος αιτία, φροντίζουμε να αποφύγουμε την επαφή με το αλλεργιογόνο και αν παρατηρήσουμε ότι τα συμπτώματα επιμένουν τότε απευθυνόμαστε σε κάποιον ειδικό με σκοπό τη λήψη κατάλληλης φαρμακευτικής αγωγής.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση των αλλεργικών νοσημάτων από τον ειδικό αλλεργιολόγο γίνεται αρχικά με βάση τα συμπτώματα του ασθενούς, λαμβάνοντας ένα πλήρες ιστορικό. Στη συνέχεια, βάσει του ιστορικού, ακολουθεί η  κλινική εξέταση του ασθενούς στην οποία συμπεριλαμβάνονται 4 κύριες κατηγορίες εξετάσεων:

  1. δερματικές δοκιμασίες(δοκιμασία νυγμού, ενδοδερμική δοκιμασία, επιδερμική δοκιμασία)
  2. λειτουργικές δοκιμασίες του πνεύμονα (σπιρομέτρηση)
  3. εργαστηριακός έλεγχος (ανίχνευση των ειδικών αντισωμάτων IgE, κύτταρα ρινικού εκκρίματος, αντισώματα ορού)
  4. δοκιμασίες πρόκλησης (ρινική δοκιμασία, βρογχική δοκιμασία για έλεγχο άσθματος, τροφική δοκιμασία)

Είδη αλλεργικών αντιδράσεων

Οι αλλεργικές αντιδράσεις εμφανίζονται με διάφορες μορφές και τα συμπτώματα τους ποικίλουν.

Δερματικές

Οι αλλεργίες που εμφανίζονται στην περιοχή του δέρματος χαρακτηρίζονται ως δερματικές και περιλαμβάνουν την ηλιακή κνίδωση, την κνίδωση εκ ψύχους, τη φωτοδερματίτιδα, τη δερματίτιδα εξ’επαφής και την αλλεργία από τσιμπήματα εντόμων.

Στις περιπτώσεις αυτές η χρήση κατάλληλου ενυδατικού δερμοκαλλυντικού μπορεί να δράσει τόσο προληπτικά διατηρώντας την επιδερμίδα σε φυσιολογική κατάσταση, όσο και θεραπευτικά προσφέροντας άμεση  ανακούφιση από τον κνησμό και την ερυθρότητα.

Αναπνευστικές

Οι αλλεργικές αντιδράσεις που έχουν επιπτώσεις στο αναπνευστικό σύστημα εμφανίζουν συμπτώματα όπως η ρινίτιδα, η επιπεφυκίτιδα και το βρογχικό άσθμα.

Η χρήση αποσυμφορητικών φαρμάκων, όπως η οξυμεταζολίνη και η ξυλομεταζολίνη, μπορεί να βελτιώσουν την κατάσταση της υγείας των ατόμων που υποφέρουν από ρινίτιδα, καθώς προκαλούν συστολή των αιμοφόρων αγγείων της μύτης και με αυτόν τον τρόπο βελτιώνουν την αναπνοή. Το μειονέκτημα της θεραπείας αυτής είναι ότι δεν πρέπει να παρατείνεται για μεγάλο χρονικό διάστημα λόγω πιθανής βλάβης του βλεννογόνου στην περιοχή αυτή.

Εναλλακτική θεραπεία, εξίσου αποτελεσματική, αποτελούν τα σκευάσματα θαλασσινού νερού σε συνδυασμό με ενυδατικά στοιχεία και αιθέρια έλαια, ευκαλύπτου και μέντας, που ενισχύουν την ελευθέρωση της αναπνοής.

Όσον αφορά τους ασθματικούς ασθενείς συνήθως προτιμάται η χορήγηση βρογχοδιασταλτικών φαρμάκων με σκοπό τη διευκόλυνση της αναπνοής και τη μείωση των ασθματικών κρίσεων, της δύσπνοιας και του συριγμού. Τα βρογχοδιασταλτικά σκευάσματα διακρίνονται σε βραχείας ή μεγαλύτερης διάρκειας δράσης και δρουν προκαλώντας χάλαση των μυών που οφείλονται για τη στένωση των αεραγωγών  των πνευμόνων.

Οφθαλμολογικές

Η χρήση κατάλληλων ενυδατικών, αντιβιοτικών και κορτικοστεροειδών  κολλυρίων και οφθαλμικών αλοιφών αποτελεί τη θεραπεία εκλογής για την επιπεφυκίτιδα και τη δακρύρροια. Επιπλέον, κολλύρια με εκχυλίσματα ευφράζιας και χαμομηλιού μπορούν να χρησιμοποιούνται επικουρικά για την καταπράυνση του ερεθισμού των οφθαλμών.

Τροφικές αλλεργίες

Σημαντικές έχουν αποδειχθεί και οι τροφικές αλλεργίες, οι οποίες εμφανίζονται συχνότερα στα παιδιά. Οι αλλεργίες αυτής της κατηγορίες μπορεί να έχουν επιπτώσεις στο δέρμα αλλά και στο αναπνευστικό, καρδιαγγειακό και  γαστρεντερικό σύστημα.

Η αποφυγή κατανάλωσης του τροφίμου που έχει κριθεί από τους ειδικούς ως αλλεργιογόνο μπορεί να μειώσει σημαντικά την εμφάνιση της αλλεργικής αντίδρασης και να βελτιώσει έτσι την καθημερινότητα του ασθενούς.

Τρόποι αντιμετώπισης

Σε κάθε περίπτωση, όταν κρίνεται απαραίτητο υπάρχουν διαθέσιμα κατάλληλα αντισταμινικά και αντιαλλεργικά σκευάσματα (δισκία, δερματικές κρέμες και αλοιφές, κολλύρια)  που χορηγούνται για τη θεραπεία των αλλεργικών νόσων.  Τα αντισταμινικά φάρμακα (λέβοσετιριζίνη, δεσλοραταδίνη, σετιριζίνη, μπιλαστίνη κ.ά.) δρουν καταστέλλοντας τη δράση της ισταμίνης μετριάζοντας  έτσι την ένταση των συμπτωμάτων. Ακόμη, σημαντικό πλεονέκτημα των νεότερων αντιισταμινικών είναι ότι δεν προκαλούν συνήθως  υπνηλία και έτσι μπορούν να ληφθούν και κατά τη διάρκεια της ημέρας .

Επιπλέον, η σωστή διατροφή και η λήψη κατάλληλων συμπληρωμάτων διατροφής πάντα συνεισφέρουν στην ενίσχυση του ανοσοποιητικού μας συστήματος, το οποίο αποτελεί τον αμυντικό μηχανισμό του σώματός μας. Σκευάσματα πλούσια σε αντιοξειδωτικές ουσίες όπως η βιταμίνη C, η βιταμίνη  E και το σελήνιο, προβιοτικά, βιοφλαβονοειδή με φυσικές αντισταμινικές ιδιότητες όπως η κερσετίνη και η κουρκουμίνη παίζουν σημαντικό ρόλο στην πρόληψη κατά των αλλεργιών.

Προτείνουμε!

Υπάρχουν μερικές μικρές συνήθειες που αν τις εφαρμόσουμε στην καθημερινότητα μας, μπορεί να μειώσουν την πιθανότητα εμφάνισης μίας αλλεργικής κρίσης σε μεγάλο βαθμό. Αυτές είναι:

  1. Αποφυγή του καπνίσματος
  2. Η χρήση του αντηλιακού όλη τη διάρκεια του χρόνου
  3. Η καθαριότητα του σπιτιού και ιδιαίτερα των μάλλινων καλυμμάτων και σεντονιών
  4. Ο συχνός αερισμός των χώρων
  5. Η διατήρηση μίας σταθερής θερμοκρασίας κοντά στους 18ο C και η διατήρηση της υγρασίας κάτω από το 50%.

Κείμενο : Σάββα Ευαγγελία, Φαρμακοποιός φαρμακείου – μέλους Advance, Κων/νος & Βίκτωρ Παραγιούτσικος ΟΕ., Θεσσαλονίκη

Περισσότερα άρθρα στην ενότητα Ειδικό Αφιέρωμα

Αναζήτηση Γιατρού

Πείτε μας τη γνώμη σας

Ο Χειμώνας είναι μια όμορφη εποχή την οποία μπορούμε να απολαύσουμε αν καταφέρουμε να αντιμετωπίσουμε τα μικροπροβλήματα της. Ποιο θεωρείτε εσείς το πιο σημαντικό;

Ajax-indicator

ή Δείτε τα αποτελέσματα