ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΙΟ ΣΑΣ
Featured_fb_post6

Τι είναι οι ψείρες;

Η ψείρα, είναι παρασιτικό ζωύφιο, που προσβάλλει τον άνθρωπο και τα ζώα. Ανήκει στα ανόπλουρα και δεν έχει φτερά, καθώς είναι προσαρμοσμένη να κάνει παρασιτική ζωή. Ψείρες είναι το κοινό όνομα για τα είδη της υπόταξης ανόπλουρα και κατατάσσεται στην τάξη εντόμων φθειράπτερα. Σχηματικά έχουμε:

Φθειράπτερα

 

Αμβλύκερα (Amblycera)

 
 
 

 Ισχνόκερα (Ischnocera)

 
 
 

Ρυγχοφθείρινα (Rhynchophthirina)

 
 

Ανόπλουρα (Anoplura)

 
 
 
 

Στην τάξη αυτή, τα μορφολογικά χαρακτηριστικά, μπορούν να διαφέρουν αρκετά στις διάφορες υποτάξεις.

Στις τρεις πρώτες υποτάξεις τα στοματικά μόρια είναι μασητικού τύπου, δηλαδή δαγκώνουν, αλλά μπορούν να διαφέρουν εξαιρετικά μεταξύ τους.

Μόνο στα ανόπλουρα, τα στοματικά μόρια είναι μυζητικού τύπου, δηλαδή τσιμπούν με ένα είδος προβοσκίδας.

Τα φθειράπτερα είναι άπτερα. Κάθε πόδι έχει μονομερή ή διμερή ταρσό και τελειώνει κατά κανόνα με ένα ζεύγος νυχιών ή με μοναδικό μεγάλο κυρτό νύχι. Εάν ο ξενιστής είναι θηλαστικό, η καμπυλότητα του νυχιού ταιριάζει πολύ καλά στη διάμετρο των τριχών του ξενιστή και πιο εξειδικευμένα, των τριχών στην περιοχή του σώματος, όπου συναντάμε το είδος. Και τα νύχια μπορούν να περικλείουν, ακριβώς τα τριχίδια των φτερών του ξενιστή στο τόπο του σώματος, όπου παρασιτεί το έντομο.

Κατά κανόνα κάθε είδος παρασιτεί σε ένα μόνο γένος, πολλές φορές μόνο σε ένα είδος και μάλιστα μόνο ένα συγκεκριμένο μέρος του ξενιστή. Ο ξενιστής μπορεί να είναι παρασιτισμένος από πολλά είδη φθειραπτέρων. Τα φθειράπτερα περνούν ολόκληρη τη ζωή τους στον ξενιστή. Η αμετάβλητη θερμοκρασία και υγρασία ανάμεσα στις τρίχες ή στα φτερά ευνοεί τον παρασιτισμό τους. Με το θάνατο του ξενιστή, τα φθειράπτερα μπορούν να επιζήσουν το πολύ μερικές μέρες, εάν δεν συναντήσουν καινούργιο ξενιστή.

Η μεταφορά από ένα ξενιστή στον άλλον, κατά κανόνα γίνεται κατά τη σωματική επαφή δύο ξενιστών. Τα ανόπλουρα τρυπούν το δέρμα με την προβοσκίδα, μετά ψάχνουν αγγείο λαιμού και τριχοειδές αγγείο αίματος, τρυπούν και αυτό και απορροφούν το αίμα.

Τα αυγά τους κατά κανόνα είναι γονιμοποιημένα. Παρατηρείται όμως και παρθενογενετική αναπαραγωγή. Τα αυγά κολλούν στις τρίχες, στα φτερά ή στο δέρμα των ξενιστών. Εκκολάπτονται μετά από μερικές μέρες. Η μεταμόρφωση είναι ατελής. Διακρίνουμε κατά κανόνα τρία προνυμφιακά στάδια, και μετά από την τελευταία έκδυση τα ακμαία σε λίγες μέρες αποκτούν σεξουαλική ωριμότητα.

Ο κύκλος ζωής της ψείρας

Οι ψείρες που προσβάλουν τον άνθρωπο, ζουν μόνο στον άνθρωπο, και μεταδίδονται από άνθρωπο σε άνθρωπο. Μετά τη φάση του αβγού, η ψείρα εκκολάπτεται σε 7 με 10 μέρες, και ωριμάζουν σε ενήλικο άτομο σε 9 με 12 μέρες. Όπως προαναφέρθηκε, η ψείρα είναι παρασιτική και χρειάζεται ξενιστή για να επιβιώσει. Εφόσον βρεθεί χωρίς τροφή ή σε μη οργανικό μέρος, η ενήλικη ψείρα δεν μπορεί να επιβιώσει πάνω από περίπου 24 ώρες, ενώ σε αντίθετη περίπτωση, μπορεί να επιβιώσει 20 με 30 μέρες.

Γιατί εμφανίζονται κυρίως στα παιδιά;

Η φθειρίαση (ψείρες) της κεφαλής ταλαιπωρεί πραγματικά πολλά παιδιά και ταυτόχρονα τις μαμάδες. Ιδιαίτερα στα νηπιαγωγεία και στα δημοτικά σχολεία μπορεί να πάρει μορφή επιδημίας.

Η φθειρίαση δεν έχει σχέση με την καθαριότητα του κεφαλιού. Φθειρίαση μπορεί να παρουσιάσουν με την ίδια πιθανότητα, τόσο τα βρώμικα όσο και τα καθαρά κεφάλια. Η ψείρα μπορεί να μεταδοθεί από παιδί σε παιδί με άμεση επαφή των κεφαλιών τους ή και με την ανταλλαγή μολυσμένων προσωπικών αντικειμένων (κασκόλ, κτένα, τσιμπιδάκια, κορδέλες). Οι ψείρες κινούνται (σέρνονται) στο τριχωτό του κεφαλιού, αλλά δε μπορούν ούτε να πηδήξουν, ούτε να πετάξουν.

Οι ψείρες είναι δύσκολο να εντοπιστούν, καθώς μόλις αισθανθούν κίνηση κρύβονται. Οι κόνιδες (υπολείμματα των αυγών των ψειρών) εντοπίζονται ευκολότερα μιας και έχουν ένα άσπρο ή γκριζόασπρο χρώμα. Οι ψείρες κεφαλής προσβάλλουν συχνότερα τα παιδιά ηλικίας 3-12 ετών αν και είναι πιθανόν να προσβληθούν και μεγαλύτερα σε ηλικία παιδιά και ενήλικες. Είναι πολύ σημαντικό να εντοπιστεί έγκαιρα η παρουσία ψειρών, οπότε συνίσταται τακτικός έλεγχος του τριχωτού της κεφαλής των παιδιών.

Συμπτώματα

Ο ερεθισμός που προκαλείται όταν η φθείρα απομυζά αίμα από το δέρμα οδηγεί σε κνησμό και έντονο ξεσμό, που μπορεί να προκαλέσει εκδορές και επιμολύνσεις του δέρματος. Έτσι λοιπόν, κάθε παιδί ή ενήλικας που ξύνει το κεφάλι του πρέπει να ελέγχεται για φθειρίαση. Αυτό που εύκολα μπορείτε να δείτε, είναι τα αβγά της φθείρας που βρίσκονται κολλημένα στη βάση της τρίχας. Είναι πολύ μικρά άσπρα αβγά ,που όταν είναι πολλά σας δίνουν την εντύπωση της πιτυρίδας. Η διαφορά είναι ότι αυτά δεν πέφτουν με το τίναγμα των μαλλιών γιατί είναι κολλημένα στην τρίχα.

Εάν το παιδί σας έχει για πολύ καιρό τις φθείρες δεν θα του προκαλέσουν κανένα άλλο ιατρικό πρόβλημα εκτός από τον κνησμό. Βέβαια ορθό είναι να γίνεται το συντομότερο δυνατόν η θεραπεία.

Τρόποι πρόληψης

Δεδομένου, όπως προαναφέρθηκε παραπάνω, ότι οι ψείρες μεταδίδονται κυρίως από άνθρωπο σε άνθρωπο είτε με τη άμεση στενή επαφή μεταξύ τους είτε με τη χρήση των ίδιων αντικειμένων (όπως χτένες, πετσέτες, σεντόνια κτλ), το πρώτο βήμα είναι να αποφεύγεται η συναναστροφή αυτών των ατόμων όταν υπάρχει υποψία ύπαρξης ψειρών. Σαφέστατα συμπληρωματικά αποτελεσματική πρόληψη είναι η χρήση προληπτικών αντιφθειρικών προϊόντων που προσφέρουν υψηλή προστασία στο τριχωτό της κεφαλής. 

Τρόποι αντιμετώπισης

  • Ένα μεταλλικό χτενάκι βοηθάει να ξετρυπώνετε τα παράσιτα και να ξεκολλάτε τις κόνιδες. Υπάρχουν όμως και μια σειρά από ειδικά προϊόντα τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν ειδικά σε παιδιά. Καλό είναι να γίνεται μια επαναληπτική-προληπτική θεραπεία 7 ημέρες μετά την πρώτη, ώστε να σκοτωθούν και τα τελευταία παράσιτα που βρίσκονταν μέσα σε αβγά και έχουν εκκολαφθεί.
  • Απολυμάνετε, σε υψηλή θερμοκρασία, τα σεντόνια και τα προσωπικά σας αντικείμενα, όπως χτένες και καπέλα.
  • Κατά το διάστημα της θεραπείας, αποφύγετε τη στενή συναναστροφή με άλλα άτομα.

Ποια προϊόντα μπορεί να προμηθευτεί ένας γονιός από το φαρμακείο;

Ένας γονιός θα πρέπει να συμβουλεύεται το φαρμακοποιό του για το κατάλληλο προληπτικό ή αντιφθειρικό προϊόν. Ας τα δούμε πιο αναλυτικά:

  • Τα περισσότερα προληπτικά προϊόντα βασίζονται στο συστατικό IR3535 (βουτυλακετυλαμινοπροπιονικός αιθυλεστέρας) το οποίο είναι ένα από τα πιο κοινά ενεργά συστατικά σε εντομοαπωθητικά. Είναι αποκλειστικά μια απωθητική ουσία που δεν έχει την ικανότητα να σκοτώνει έντομα και δεν προκαλεί αύξηση πίεσης επιλογής ούτε αναπτύσσεται ανθεκτικότητα. Επίσης, προστίθεται υαλουρονικό νάτριο το οποίο, που δημιουργεί στην τρίχα ένα προστατευτικό φιλμ.
  • Τα περισσότερα αντιφθειρικά προϊόντα βασίζονται στο συνδυασμό διάφορων ελαίων. Tea Tree, Geranium, Lavender, Coconutoilκαι Neem εκχύλισμα είναι κάποια από τα έλαια που χρησιμοποιούνται σε αντιφθειρικά προϊόντα, διότι εμποδίζουν την αναπνοή των ψειρών και προκαλουν την αφυδάτωσή τους. Επίσης, ένα άλλο έλαιο που χρησιμοποιείται, είναι το φυτό Cocos nuciflera το οποίο έχει την ικανότητα να εμποδίζει τις αναπνευστικές οδούς της ψείρας αλλά και της κόνιδας, με αποτέλεσμα να πεθαίνουν από ασφυξία. Προστίθενται επίσης διάφορες βιταμίνες, μέταλλα και αντιοξειδωτικά συστατικά τα οποία φροντίζουν τα μαλλιά, αφήνοντας μια δροσερή και καθαρή αίσθηση.

Εμπιστευθείτε τον φαρμακοποιό σας και ανακαλύψτε τα κατάλληλα προϊόντα προκειμένου να προλάβετε ή να αντιμετωπίσετε τον ανεπιθύμητο επισκέπτη!

Κείμενο:Κασσάνδρου Αγγελική, Φαρμακοποιός Φαρμακείου – μέλους Advance, Φαρμακείο Μαρία Σπυρούλη-Κασσάνδρου & ΣΙΑ ΟΕ, Νέα Καλλικράτεια Χαλκιδικής

 Βιβλιογραφία:

Περισσότερα άρθρα στην ενότητα Συμβουλές από το Φαρμακοποιό σας

Σχετικά Άρθρα

Αναζήτηση Γιατρού

Πείτε μας τη γνώμη σας

Εσείς παίρνετε πρωινό;

Ajax-indicator

ή Δείτε τα αποτελέσματα