ΙΑΤΡΙΚΗ ΓΩΝΙΑ
Featured_fb_post5

Ο προστάτης είναι ένας αδένας του γεννητικού συστήματος του άνδρα που μοιάζει σε σχήμα με κάστανο και βρίσκεται μεταξύ της βάσης της ουροδόχου κύστης και του εν τω βάθη εγκαρσίου μυός του περινέου.

Πώς εξετάζεται ο προστάτης

Ο κλινικός ιατρός μπορεί να ψηλαφήσει τον προστάτη δια της προσθίας επιφανείας του ορθού με τη δακτυλική εξέταση προστάτη. Η απεικόνισή του, γίνεται με πληθώρα εξετάσεων όπως διακοιλιακό ή διορθικό υπερηχογράφημα, αξονική και μαγνητική τομογραφία.

Παρότι ανήκει στο γεννητικό σύστημα του άνδρα διαδραματίζοντας σημαντικό ρόλο στην αναπαραγωγή του είδους, η συμπτωματολογία η οποία παρουσιάζει όταν πάσχει προέρχεται κυρίως από το κατώτερο ουροποιητικό σύστημα κι αυτό γιατί ο προστάτης διασχίζεται από την προστατική μοίρα της ουρήθρας.

Συμπτώματα για πρόβλημα στον Προστάτη

Συμπτώματα όπως συχνουρία, νυκτουρία, επιτακτικότητα, δυσκολία στην έναρξη της ούρησης, μειωμένη ακτίνα και ροή των ούρων, διακοπτόμενη ούρηση ή αίσθημα ατελούς κένωσης της ουροδόχου κύστη (γνωστά και ως LUTS – Low Urinary Track Symptoms) αποτελούν καμπανάκι προκειμένου ο άνδρας να επισκεφτεί τον ουρολόγο του.

Συμπτώματα μπορεί να παρουσιαστούν και στην σεξουαλική δραστηριότητα με προεξάχοντα αυτά της πρόωρης εκσπερμάτισης και της στυτικής δυσλειτουργίας. Τέλος, η γονιμότητα του άνδρα δύναται να επηρεασθεί σε παθήσεις του προστάτη δεδομένου ότι το 20-30% του όγκου του εκσπερματίσματτος προέρχεται από τον συγκεκριμένο αδένα.

Παθήσεις του Προστάτη

Ο προστάτης προσβάλεται τόσο από καλοήθεις όσο και από κακοήθεις παθήσεις.

  • Στην πρώτη κατηγορία περιλαμβάνονται :

α) η καλοήθης υπερπλασία του προστάτη (ΚΥΠ), μία από της πιο συχνές ασθένειες που προσβάλλουν τους άνδρες μέσης ηλικίας επηρεάζοντας σε άλλοτε άλλο βαθμό την ποιότητα ζωής τους και

β) οι διάφορες μορφές προστατίτιδας, φλεγμονής δηλαδή του οργάνου που αν χρονίσουν λόγω καθυστερημένης ή κακής αντιμετώπισης, γίνονται εξαιρετικά βασανιστικές για τον πάσχοντα.

  • Οι κακοήθεις παθήσεις αφορούν κατά κύριο λόγο στο αδενοκαρκίνωμα του προστάτη :

Τα συμπτώματα που προαναφέραμε θα πρέπει πάντα να αξιολογούνται από ουρολόγο προκειμένου να γίνεται η διαφορική διάγνωση μέσω ενός καλού ιστορικού, κλινικής εξέτασης και των απαραιτήτων εργαστηριακών εξετάσεων  και τελικώς ο άνδρας να λαμβάνει την ενδεικνυόμενη θεραπεία.

Θεραπεία Προστάτη

Ανάλογα του τύπου και της βαρύτητας των συμπτωμάτων καθώς και του βαθμού που αυτά επηρεάζουν την ποιότητα ζωής του ασθενούς, η επιλογή γίνεται μεταξύ απλής παρακολούθησης σε συνδιασμό με στοχευμένες αλλαγές στον τρόπο ζωής του άνδρα, φαρμακευτικής θεραπείας και τέλος  χειρουργικής θεραπείας.

Στη φαρέτρα του ουρολόγου, πέραν των κλασσικών φαρμάκων τύπου ανταγωνιστών α-αδρενεργικών υποδοχέων και αναστολέων της  5-α αναγωγάσης, υπάρχουν και προϊόντα φυτοθεραπείας  που συμβάλλουν στην φυσιολογική λειτουργία και υγεία του προστάτη. Κυριώτερος εκπρόσωπός τους είναι το εκχύλισμα serenoa repens που παράγεται από τις ρώγες ενός φοίνικα που ευδοκιμεί στις ανατολικές ακτές των ΗΠΑ, του saw palmetto. Το συγκεκριμένο εκχύλισμα στοχεύει στις καλοήθεις παθήσεις του οργάνου.

Παρότι ο μηχανισμός δράσης του δεν έχει αποσαφηνιστεί πλήρως, μελέτες υποδεικνύουν ότι το εκχύλισμα serenoa repens αναστέλει τη δράση και των δύο ισομορφών ενός ενζύμου, της 5-α αναγωγάσης. Το ένζυμο αυτό είναι ο καταλύτης της μετατροπής της  τεστοστερόνης σε διϋδροτεστοστερόνη, της μετατροπής δηλαδή της τεστοστερόνης στη δραστική της μορφή που αποτελεί και τον κύριο αιτιολογικό παράγοντα της ανάπτυξης της καλοήθους υπερπλασίας του προστάτη. Η δράση τελικώς του εκχυλίσματος  serenoa repens αναστέλει τον πολλαπλασιαμό των επιθηλιακών κυττάρων του προστάτη περιορίζοντας την αύξηση του μεγέθους του. Συγκριτικό πλεονέκτημα του εκχυλίσματος serenoa repens έναντι των φαρμακευτικών σκευασμάτων που έχουν αντίστοιχη δράση στον προστάτη είναι ότι το serenoa repens δεν επηρεάζει τα επίπεδα του ειδικού προστατικού αντιγόνου, γνωστού ως PSA, στον ορό του αίματος (ως εκ τούτου δεν συγκαλύπτει την ύπαρξη πιθανής κακοήθειας του προστάτη), ούτε και έχει αρνητική επίδραση στην σεξουαλική επιθυμία και λειτουργία του άνδρα.

Άλλος μηχανισμός δράσης που έχει προταθεί είναι η μείωση των παραγώγων του αραχιδονικού οξέος και η αναστολή της 5 α λιποοξυγενάσης, με τελικό αποτέλεσμα αντιφλεγμονώδη και αποιδηματική δράση στο όργανο στόχο μέσω αναστολής της σύνθεσης προσταγλαδινών. Ο μηχανισμός αυτός δύναται να ερμηνεύσει την ευεργετική δράση του εκχυλίσματος serenoa repens στις περιπτώσεις ασθενών που πάσχουν από μορφές χρόνιας αβακτηριακής προστατίτιδας.

Μέσω λοιπόν αυτών των μηχανισμών, η λήψη του εκχυλίσματος serenoa repens μειώνει το ρυθμό εξέλιξης της καλοήθους υπερπλασίας προστάτη και συμβάλλει στη μείωση των επιπέδων φλεγμονής στο όργανο στόχο.

Επιπλέον η δράση του εκχυλίσματος serenoa repens είναι αθροιστική στο χρόνο. Μελέτες δείχνουν ότι στους ασθενείς που κάνουν συστηματική χρήση του εκχυλίσματος αυτού, α) αυξάνεται η μέγιστη ροή ούρων (Qmax), β) μειώνεται ο μετά την ούρηση υπολειπόμενος όγκος ούρων και γ) βελτιώνεται συνολικά το IPSS τους (International Prostate Symptom Score, πρόκειται για ερωτηματολόγιο που εκτιμά με αντικειμενικό τρόπο την ποιότητα ούρησης και συμπληρώνεται από τον ίδιο τον ασθενή κατά τη διάρκεια της εξέτασης). Η ύφεση των συμπτωμάτων από το κατώτερο ουροποιητικό που επιτυγχάνεται στις περιπτώσεις εκείνες που δεν χρήζουν πιο επιθετικής αντιμετώπισης, οδηγεί ουσιαστικά σε καλύτερη ποιότητα ζωής του άνδρα ασθενούς χωρίς αυτός να επιβαρύνεται από παρενέργεις φαρμάκων, δεδομένου ότι η λήψη του εκχυλίσματος serenoa repens είναι ασφαλής και οι παρενέργειες συγκρίσιμες με αυτές της λήψης εικονικού φαρμάκου (placebo).

Η διατήρηση της υγείας του προστάτη οφείλει να αποτελεί προτεραιότητα για τον σύγχρονο άνδρα προκειμένου αυτός να απολαμβάνει καλή ποιότητα ζωής με απουσία συμπτωμάτων από την ούρηση και φυσιολογική σεξουαλική δραστηριότητα.

Στην περίπτωση που παρατηρήσει κάποια από τα συμπτώματα που προαναφέρθηκαν, είτε από το ουροποιητικό είτε από το γεννητικό σύστημα, κρίνεται επιβεβλημένο να αποτανθεί στον ειδικό ιατρό, ούτως ώστε να έχει μία ολοκληρωμένη και υπεύθυνη αντιμετώπιση του προβλήματός του.

Κείμενο: Παπαδανιήλ Παντελής, MD FEBU, Χειρούργος - Ουρολόγος

Περισσότερα άρθρα στην ενότητα Ιατρική Γωνιά

Σχετικά Άρθρα

Αναζήτηση Γιατρού

Πείτε μας τη γνώμη σας

Η λήξη του Καλοκαιριού, σημαίνει αφετηρία για προσωπική φροντίδα. Σε τι δίνετε προτεραιότητα;

Ajax-indicator

ή Δείτε τα αποτελέσματα